RSS"Elkaar met lofzang stichten..."
Wintercursus SSNR
Psalmen en geestelijke liederen namen in de Nadere Reformatie en in het gereformeerde piëtisme een belangrijke plaats in. Ze verwoorden vaak wat er in het hart van de schrijvers leefde en wat zij op hun levensweg ondervonden. Er zijn door de tijd heen veel christelijke liederenbundels verschenen.
Lees verder...Jachin en Boaz
De gereformeerd-vrijgemaakte en bevindelijk-gerefor- meerde cultuur te midden van de jaren zestig
Met het verdwijnen van de traditionele zuilen in de naoorlogse tijd, verrezen nieuwe, orthodox- protestantse zuilen. Deze bijdrage over verzuiling besteedt specifiek aandacht aan de herzuiling die in orthodox-christelijke kring optrad, nadat in de jaren zestig en zeventig de ontzuiling van de grote traditionele zuilen zijn beslag had gekregen.
Lees verder...Erflater van een religieuze beschaving?
Interview met Jan Siebelink
Jan Siebelink groeide op in Velp, aan de rand van de Veluwe. Daar situeerde hij ook enkele van zijn bekendste romans, onder andere het recent verschenen Knielen op een bed violen. Transparant werd op een zonnige lentedag meegenomen op een sentimental journey naar Siebelinks velden van weleer.
De schrijver laat plaatsen als Lathum, Duiven en de Bergweg in Velp zien. Voor kenners van Siebelinks oeuvre zijn dat lieux de memoires. Hier groeiden zijn ouders op en hield zijn vader een kwekerij. Hier speelt het verhaal over het gezin van de veerman uit De overkant van de rivier zich af, die bij Velp aan de IJssel het Lathumse voetveer had.
"De puriteinse dagindeling komt voort uit het kloosterleven"
Interview met W.J. op't Hof
Dominee W.J. op’t Hof werd op 20 oktober 1947 in Rotterdam geboren. Hij studeerde van 1966-1972 theologie in Utrecht. Als predikant van de Nederlandse Hervormde Kerk diende hij te Hedel en Ouddorp. In 1987 promoveerde hij op de studie Engelse piëtistische geschriften in het Nederlands, 1598-1622. Momenteel is hij predikant in Nederhemert en redactiesecretaris van het Documentatieblad Nadere Reformatie.
Lees verder...Knielen op een bed violen en het bevindelijke 'erfgoed'
Recensieartikel
De zoektocht naar God. Dat is het onderwerp van Jan Siebelinks roman Knielen op een bed violen waarin zijn vader centraal staat. 'Het ging me vooral om het inzichtelijk maken van de fascinatie, van de verleiding die daarvan voor Hans uitging endie hem van zijn familie en het normale leven vervreemdde,' aldus Siebelink in Transparant van juli 2005. Siebelinks poging om de Werdegang van zijn vader – Hans in de roman – weer te geven in al zijn grootsheid en met alle dilemma's die er bij horen, is uitermate geslaagd. Het is niet voor niets dat Siebelink in 2005 de AKO-literatuurprijs ontving. Des te merkwaardiger is het dat Siebelink blijkbaar weinig moeite heeft gedaan de geloofsbeleving van de bevindelijk gereformeerden te bestuderen teneinde die in zijn roman te verwerken.
Lees verder...Interessante case-studie over de Nadere Reformatie
Recensie
n.a.v. P. Verhoeve, Ik ben de Wijnstok en gij de ranken. Een zoektocht naar de nadere reformatie in Wijngaarden tussen 1690 en 1712 (Blassekijn: Bleskensgraaf z.j.) 128 blz., €18,50.
Tegen de revolutie het Evangelie
Visie van de SGP op christelijke politiek
Is confessionele politiek nog wel van deze tijd? Deze vraag raakt het bestaansrecht van de SGP. De partij is in 1918 namelijk opgericht om, zoals in artikel 2 van het Beginselprogram is vastgelegd, 'de beginselen van Gods Woord op Staatkundig terrein tot meerdere erkenning te brengen'. We leven in een seculiere samenleving waar nauwelijks of geen draagvlak is voor standpunten die gebaseerd zijn op het christelijk geloof. Argumenten die aan de Bijbel zijn ontleend leggen geen gewicht in de schaal. De ontkerstening heeft ertoe geleid dat voor velen geloof niet meer is dan een privéaangelegenheid. Een beroep op bijbelse waarden en normen is daardoor op voorhand een moeilijke zaak geworden. Heeft het dan nog wel zin om christelijke politiek te bedrijven?
Lees verder...Populair-wetenschappelijke uitgave over een herder der kleinen
Recensie
n.a.v. S.D. Post, Bernardus Smijtegelt. Dienstknecht van God (Houten: Den Hertog, 2001) 201 blz., €17,47.
Lees verder...Het piëtisme en het woord
Er was eens een meisje dat bij dominee G.H. Kersten de catechisaties volgde en geloofsbelijdenis af wilde leggen. De kerkenraad van de Gereformeerde Gemeente aan de Rotterdamse Boezemsingel liet haar echter niet toe. Het meisje had namelijk 'romantische boeken' gelezen. Bij huisbezoek bleek bovendien 'een romantisch tijdschrift' op tafel te liggen. Ze zou na een proefperiode opnieuw onderzocht worden.
Lees verder...Beschermengelen in het protestantisme
De geschiedenis van een wonderverhaal
Dominee Bernardus Smijtegelt was gereformeerd predikant in Middelburg van 1695 tot 1739. Hij was ongebuwd en bewoonde met een dienstbode een pand aan de Singel. Op een stormachtige herfstavond werd bij uit zijn bed geklopt. Hem werd gevraagd of bij direct bij een stervend gemeentelid wilde komen. Haastig kleedde bij zich aan om zich door de donkere straten van de stad te begeven. Bij de Sint-Jorisbrug passeerde bij twee mannen, die bij aanzag voor varensgasten op weg naar bun schip. Aangekomen bij het opgegeven adres, moest bij langdurig kloppen voor de deur openging. Er bleek helemaal geen zieke bewoner om pastorale hulp te hebben gevraagd. Onverrichterzake keerde Smijtegelt terug naar zijn huis.
Lees verder...De Zwemers en Janses van Oostkapelle
Ontwikkelingen op het Walcherse platteland
Een man gaat door de Dorpsstraat van Oostkapelle. Rechtop gaat hij, af en toe een woord. Mensen fluisteren of groeten hem en het jongetje dat voor hem gaat. Iedereen weet het: Eine Zwemer is blind. Een ernstige ziekte heeft zijn hoofd aangetast en hij lijdt hevige pijn. Toch komt hij op straat, geleid door het jongetje met de krullen, de oudste zoon van zijn halfbroer. Aan een leren riempje leidt hij Nom Eine, niet aan de hand: dat geldt aan het eind van de jaren dertig nog als te intiem. Enkele jaren later zal (Eine) Hendrik Zwemer ook het contact met zijn dorpsgenoten verliezen. Dan ligt hij in de voorkamer van zijn huis te luisteren naar de geluiden uit de Dorpsstraat.
Lees verder...De Zwemers en Janses van Oostkapelle (II)
In het eerste deel van deze familiegeschiedenis die zich over ongeveer honderdvijftig jaar uitstrekt, hebben we gezien hoe in het Walcherse dorp Oostkapelle rond 1800 twee vermoedelijke Hugenoten-families neerstreken: de Zwemers en de Janses. Uit het huwelijk van Jacob Zwemer met Neeltje Janse werden onder meer Hendrik (1809) en Adriaan Zwemer (1823) geboren. De laatste emigreerde in 1849 met een groep afgescheidenen naar Amerika, waar hij predikant werd in de oude Reformed Church of America. Ook zijn zoons werden evangelist, predikant en zendeling, één van hen, Samuel (1867), bracht het tot hoogleraar in de kerkgeschiedenis en zendingswetenschappen. Door te emigreren ontsnapte Adriaan Zwemer aan de armoede die in de loop van de negentiende eeuw op het relatief welvarende Walcherse platteland toesloeg.
Lees verder...Tussen Delft en Genève
Een onderzoek naar ontwikkelingen op het CSFR-dispuut Johannes Calvijn in de periode 1950 tot 2000
Veel (oud)studenten associëren Delft niet zozeer met Willem van Oranje, maar niet mannen en techniek. Wie zal ze dat kwalijk nemen? De leden van Johannes Calvijn, het Delftse CSFR-dispuut, studeren natuurkunde, mechanica en civiele techniek. Dat is nu eenmaal andere koek dan geschiedenis. Johannes Calvijn heeft een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis van de CSFR. In dit artikel staat deze geschiedenis centraal. Het artikel doet verslag van een onderzoek naar de continuïteit en verandering van de afgelopen vijftig jaar, in het leven en denken van de (oud-)leden het dispuut Johannes Calvijn in relatie tot kerkelijke en maatschappelijke ontwikkelingen.
Lees verder...Bevindelijk gereformeerden in de negentiende eeuw
Een poging tot een 'alternatief' overzicht
De meest algemene ontwikkeling op (protestants) kerkhistorisch gebied in het negentiende-eeuwse Nederland was misschien wel de steeds vrijzinniger oriëntatie van de predikanten in de Hervormde Kerk en het splitsingsproces dat mede hierop volgde. In de geschiedschrijving door de erfgenamen van de bevindelijk gereformeerden onder deze afgesplitsten, is vooral aandacht geweest voor het organisatorische aspect: de plaatselijke gemeenten en het tot een geheel groeien van gemeentengroepen staan dikwijls centraal. Ook wordt de continuïteit ten opzichte van het verdere verleden, de periode van de Nadere Reformatie, graag benadrukt.
Lees verder...Het leven van J.T. Doornenbal
Recensie
n.a.v. Jeannette Donkersteeg, Die heimwee hebben komen Thuis; het leven van ds. J. T. Doornenbal (Utrecht: De Banier; 1996) 243 blz., prijs fl. 39,50.
Lees verder...