Verzuiling? - Ontzuiling?
In een periode van grote nationale vernedering sprak Colijn op 10 augustus 1940 in de Apollohal te Amsterdam tot ons volk:
Lees verder...Jachin en Boaz
De gereformeerd-vrijgemaakte en bevindelijk-gerefor- meerde cultuur te midden van de jaren zestig
Met het verdwijnen van de traditionele zuilen in de naoorlogse tijd, verrezen nieuwe, orthodox- protestantse zuilen. Deze bijdrage over verzuiling besteedt specifiek aandacht aan de herzuiling die in orthodox-christelijke kring optrad, nadat in de jaren zestig en zeventig de ontzuiling van de grote traditionele zuilen zijn beslag had gekregen.
Lees verder...Transparant 18.3
Themanummer "Verzuilde geschiedschrijving"
In mei 2006 verscheen de langverwachte Kuyperbiografie van Jeroen Koch. Al snel verschenen de eerste recensies, onder andere in het Reformatorisch Dagbad van 17 mei 2006.
Lees verder...De verzuiling voorbij
Een impressie van anderhalve eeuw religieuze geschie- denis
Geschiedenis als een 'act of faith'
Wie es eigentlich gewesen ist welke historicus kent de woorden van Ranke niet? De moderne geschiedwetenschap brak twee eeuwen geleden door met stevige wetenschapspretenties. De geschiedenis zou haar geheimen prijs gaan geven. Het historisme vestigde zich als centrale overtuiging van moderne historici. De geschiedenis werd het omvattende kader voor het begrijpen van mens en cultuur.
Lees verder...Geen handboek zonder hunebed
Antwoord aan C. Augustijn
Op verzoek van de redactie van Transparant geef ik mede namens Joris van Eijnatten, die in de toebedeelde tijdspanne van een welverdiende vakantie geniet een reactie op de bijdrage van professor Augustijn, voorzover die betrekking heeft op ons boek Nederlandse religiegeschiedenis.
Lees verder...Opgaan, blinken en verzinken
Onvredepartijen in de Nederlandse politiek
Gedurende het jaar 2002 schudde de Nederlandse politiek op zijn grondvesten door de plotselinge opkomst van de 'Lijst Pim Fortuyn' (LPF). Deze behaalde op 15 mei van dat jaar een nog nooit vertoonde verkiezingsoverwinning. Hoe kan een partij (of is het in dit verband beter te spreken van een persoon of een beweging?) in korte tijd de samenleving zo in beweging brengen? Deze 'onvredepartijen', zoals de LPF, krijgen na een snelle en vaak onstuimige opkomst en een korte periode van bloei vrijwel zeker te maken met een snel verval. In dit artikel wordt een verklaring gezocht voor zowel dit succes als die snelle neergang.
Lees verder...De kerk als maatschappelijke beweging, 1950-2000
Verzuiling was een Europees fenomeen. Vooral katholieken en socialisten begonnen zich eind negentiende en begin twintigste eeuw actief te organiseren op maatschappelijk en politiek gebied in landen als Belgie, Frankrijk, Duitsland, Oostenrijk en Nederland. Deze opvallende politieke mobilisatie werd veroorzaakt door een aantal gecompliceerde ontwikkelingen, van socio-economische, religieuze en ideologische aard. De religieuze motivatie kwam voornamelijk van leken die hun eigen organisaties wilden oprichten om zodoende beter uitdrukking te kunnen geven aan hun religieuze overtuiging.
Lees verder...Hulde aan de verzuilde geschiedschrijving!
Recensieartikel
Begin mei dit jaar ging het officieel van start: het project Geschiedenis van de Christelijk Sociale Beweging. Dit omvangrijke historische project wil de komende tien jaar een grote inhaalslag maken in de geschiedschrijving van de organisaties en instituten van het protestants-christelijk maatschappelijk middenveld. Met die inhaalslag is de afgelopen jaren een voorzichtig begin gemaakt.
Lees verder...Over de vermeende emancipatie van gereformeerden en andere orthodoxe protestanten
Daar waar de Dorpsstraat en de Kerkstraat bijeenkomen, staat de hervormde kerk, in het Veluwse dorp waar ik van tijd tot tijd vertoef. Toevallig is die plek bij de conjunctie van de twee belangrijkste straten, genoemd naar het dorp en de kerk, uiteraard niet. Het is de natuurlijke plaats voor een hervormde kerk: in het midden. Er staat ook een gereformeerde kerk uit de beginjaren dezer eeuw in dat dorp, aan de Achterstraat. En ook die straatnaam is, dunkt me, niet zonder betekenis.
Lees verder...