RSSTransparant 17.3
Themanummer "Godsdienstoorlogen"
Het zomernummer 2006 van Transparant is gewijd aan godsdienstoorlogen. Tussen 1562 en 1648 werd Europa geteisterd door een reeks conflicten die de geschiedenis in zijn gegaan als de godsdienstoorlogen. Het Heilige Roomse Rijk, Zwitserland, Frankrijk, de Nederlanden en Engeland zouden verscheurd worden door internationale militaire conflicten, burgeroorlogen en lokale gewelddadigheden die staat en maatschappij fundamenteel zouden ontwrichten, en bovendien Europa zouden verdelen in confessionele kampen. Daarbij speelde godsdienst een paradoxale rol.
Verzuiling? - Ontzuiling?
In een periode van grote nationale vernedering sprak Colijn op 10 augustus 1940 in de Apollohal te Amsterdam tot ons volk:
Lees verder...Afscheid van domineesland
De culturele crisis in het Nederlandse protestantisme van de jaren zestig
"Eens zag ik een dominee over de terugkeerende lente en de Paaschgedachte preeken, waarbij een waschbare gummimanchet telkens uit zijn mouw dreigde te schieten, zoodat zijn jaegertje zichtbaar werd; en toch waagde ik niet, mijn eerbied prijs te geven. De echte apostelen zouden er toch ook niet elegant hebben uitgezien! Neen, antwoord ik mijzelf nu; maar de apostelen zouden ook niet bij voorkeur valsche witte dasjes gedragen hebben."
Lees verder...Hoogte- en dieptepunten in de Groen-receptie
Nog tijdens zijn 'voorlezingen' over "ongeloof & revolutie" kreeg Groen van Prinsterer kritische vragen voorgeschoteld. Eén ervan was een schot in de roos: Kan een land dat christelijk wordt geregeerd, rekenen op zegen en voorspoed? Spreken veel voorbeelden uit het verleden dat immers niet tegen? Deze vraag is na Groen nooit meer verdwenen. Een nadere beschouwing over de verschillende recepties van Groen.
Lees verder...Over aanjagers, beeldbepalers en haviken
'Was de Tachtigjarige Oorlog een godsdienstoorlog?'
De opstand tegen Spanje, vanaf de 19de eeuw beter bekend als de Tachtigjarige Oorlog, is waarschijnlijk de grootste dramatische gebeurtenis uit de Nederlandse geschiedenis.
Lees verder...Van Oegstgeest naar Bagdad
Protestants-theologische beeldvorming over de islam
Gebeurtenissen zoals de aanslag op de Twin Towers en de opkomst van de Taliban bebben het beeld van de islam in Europa drastisch verslechterd. Hoewel de meeste slachtoffers van het moslimfundamentalisrne zelf moslim zijn, is bet opmerkelijk dat bij de analyse van de opinievorming in Nederland een zaak nagenoeg onderbelicht blijft. Zo bestaat er een negatieve christelijk-theologische beeldvorming over de islam die - ondanks de secularisatie - het beeld van de islam tot op heden sterk bepaalt. Deze beeldvorming gaat deels terug op de missie- en zendingskringen van begin twintigste eeuw. Er bleek in zendingskringen intensief over de islam te zijn nagedacht. Niet als gevolg van de aanwezigbeid van moslims in eigen land, maar vanwege de koloniën.
Lees verder...Om het protestants belang veilig te stellen
Engelse hulpacties voor continentale protestanten in de 18e eeuw
In 1699 werd de Society for the Promotion of Christian Knowledge (SPCK) opgericht. De vereniging maakte zich zorgen om de situatie van de kerk, maar ook om het lot van protestanten op het Europese continent. Netwerken werden opgericht om protestantse broeders in nood te hulp te schieten. In dit artikel bespreekt Sugiko Nishikawa de activiteiten van de SPCK gedurende de achttiende eeuw en analyseert ze verschuivingen in werkterrein en doelstelling van deze vereniging.
Lees verder...Dr. H.A. Groeneveld over Puchinger:
'Van een andere planeet'
'Als je in het ziekenhuis, de gevangenis of het klooster terechtkomt, dan moet je je schikken, anders kun je niet leven.' Hans Groeneveld citeert Puchinger, die zeer moeilijk om hulp vroeg, maar die in het verzorgingtehuis waar hij aan het eind van zijn leven naar toe ging, alles over zich heen liet komen.
Tussen schuilen en getuigen: Kennedy's analyse van de publieke rol van protestantse kerken
Recensie
n.a.v. James Kennedy, Stad op een berg. De publieke rol van protestantse kerken (Zoetermeer; Boekencentrum 2010) 187 blz., €17,90, ISBN 978-90-239-2135-6
Lees verder...Belangrijke facetten Nederlands protestantisme
Recensie
n.a.v. C. Augustijn, F. G. M. Broeyen, P. Visser en E. G. E. van der Wall (red.), Reformatorica. Teksten van de geschiedenis van het Nederlandse protestantisme (Zoetermeer: Meinema, 1996) 346 blz., prijs fl. 55,00.
Lees verder...