RSS'Ik zie mezelf graag als neo-whig'
Dr. Nicholas Tyacke over het puritanisme
Op een typisch Londense regenachtige avond ontmoet ik dr. Nicholas Tyacke in zijn kantoor in University College Londen. Drie wanden zijn tot het plafond gevuld met boekenkasten en overal liggen stapels boeken, onder andere zijn zojuist verschenen Aspects of English Protestantism c. 1530-1700, een bundel essays met ruime aandacht voor het puritanisme en arminianisme. Nog voordat hij me goed en wel heeft binnengelaten begint ons gesprek al, en enthousiast vertelt hij over zijn onderzoek. Pas uren later sta ik weer buiten met een hele stapel aantekeningen.
Lees verder...Om het protestants belang veilig te stellen
Engelse hulpacties voor continentale protestanten in de 18e eeuw
In 1699 werd de Society for the Promotion of Christian Knowledge (SPCK) opgericht. De vereniging maakte zich zorgen om de situatie van de kerk, maar ook om het lot van protestanten op het Europese continent. Netwerken werden opgericht om protestantse broeders in nood te hulp te schieten. In dit artikel bespreekt Sugiko Nishikawa de activiteiten van de SPCK gedurende de achttiende eeuw en analyseert ze verschuivingen in werkterrein en doelstelling van deze vereniging.
Lees verder...Kroniek van het nonconformisme in de marge
Roger Morrice (1628-1702) was een puriteinse predikant die zich bewoog in het centrum van het politieke leven in het Engeland van de late zeventiende eeuw. Zijn persoonlijke contacten met lieden in hoge posities, maakten het hem mogelijk om, onder andere, controversiële geruchten op te vangen over de leidenden figuren uit zijn tijd en geheime onderhandelingen te voeren om de positie van de protestantse nonconformisten te verbeteren. Dit alles werd bijgehouden in zijn Entring Book, een manuscript met een omvang van een miljoen woorden waarin verslag wordt gedaan van het openbare leven tussen 1677 en 1691.
Lees verder...Meer dan geloof alleen
De religieuze politiek van Mary Stewart, 1561-1567
Mary Stewart (1542-1587) was van 1561 tot 1567 de katholieke koningin van het in 1560 officieel protestants geworden Schotland. De meerderheid van de Schotse bevolking (de adel en het grootste gedeelte van de stedelijke bevolking) had deze geloofsverandering door middel van een burgeroorlog gerealiseerd. Dat Mary als katholieke koningin over een officieel protestants land regeerde was bijzonder, want een dergelijke situatie kwam op dat moment nergens anders in het door de Reformatie verscheurde Europa voor. De tragische levensloop van Mary, die negentien jaar lang in Engeland gevangen zat en daar uiteindelijk ook werd geëxecuteerd, heeft altijd veel belangstelling gekregen. Een meer gedetailleerd overzicht van naar politiek, en specifiek van haar religieuze politiek, is eerder uitgebleven. Dit artikel gaat in op de verschillende factoren die een belangrljke rol hebben gespeeld in de religieuze politiek van Mary. Met behulp van een casestudy zal de complexe samenhang van deze factoren belicht worden.
Lees verder...Mythe, werkelijkheid of nog iets anders?
De Industriële Revolutie
De industriële revolutie is een van die grote historische concepten die zozeer zijn geijkt en beproefd, dat er net ais bij ‘de Verlichting en 'de Reformatie' vaak in hoofdletters werden gebruikt om het belang ervan aan te geven. Daarmee is niet gezegd dat het een onomstreden begrip is. Integendeel. Een aantal historici heeft het begrip omarmd omdat het verwijst naar de grote omslag in de sociaal-economische geschiedenis van de westerse wereld. Anderen ontkennen de werkelijkheidswaarde van de industriële revolutie echter hardnekkig en noemen het een mythe. Toch is de term zo ingeburgerd dat elk handboek over de West-Europese geschiedenis er wel een aantal bladzijden aan wijdt. Is dat terecht? Heeft het begrip industriële revolutie zijn waarde bewezen?
Lees verder...Methodisme in een revolutionair tijdperk
Aan het begin van de Industriële Revolutie begon in Engeland John Wesley een christelijke onderwijzing die 52 jaar zou duren en die verantwoordelijk werd voor de verspreiding van het christelijk geloof onder de armen, lang vergeten door een lakse gevestigde kerk. De beweging die hij in gang zette, is zelfs gezien als de oorzaak voor de afwezigheid van een revolutie in het last achttiende-eeuwse Engeland. Wesley was betrokken bij een kleine spirituele groep die zou uitgroeien tot een beweging in een periode van relatieve irreligiositeit. Hij werd bespot als een enthousiasteling en een religieuze rebel. Dit artikel zal nader ingaan op John Wesley en zijn beweging.
Lees verder...Transparant 14.4
Themanummer over de Industriële Revolutie
De Industriële Revolutie en de VCH vormen op het eerste gezicht misschien niet het meest voor de hand liggende paar. Deze veronderstelling wordt behoorlijk genuanceerd wanneer u de artikelen in dit themanummer van Transparant leest.
Lees verder...De Glorieuze Revolutie van 1688
Recensie
n.a.v. S. Pincus, 1688. The First Modern Revolution (Yale University Press: New Haven, CT/Londen 2009), $40,–, 664 blz., ISBN: 9780300115475
Lees verder...