RSSTransparant 20.3
Themanummer "Confessionele politiek"
Op 14 juli is het nieuwe nummer van Transparant verschenen, ditmaal een extra dikke special over "confessionele politiek". U kunt hier het redactioneel lezen.
Lees verder...'Volgende week ga ik Kuyper weer citeren!'
Interview met Tweede-Kamerlid Jan Schinkelshoek (CDA)
Op een zonnige dag in april reisde ik naar Den Haag voor een interview met Jan Schinkelshoek. Sinds 2006 zit hij in de Tweede Kamer, als de nummer elf van het CDA. De 55-jarige politicus heeft nu al een imposante carrière achter de rug. Zo trad hij in 1986 op als campagneleider van Ruud Lubbers ('Laat Lubbers zijn karwei afmaken'), was hij jarenlang hoofdredacteur van de Haagsche Courant (1994-2000) en werd hij in 2005 – in dienst van de Rabobank – uitgeroepen tot "Communicatiemanager van het Jaar", vanwege het reclamepersonage Jochem de Bruijn. Deze fictieve persoon, bedacht door Schinkelshoek, moest Nederland duidelijk maken dat de Rabobank geen saaie boerenleenbank is, maar een betrouwbare en vernieuwende bank. Ook hielp Schinkelshoek minister-president Jan Peter Balkenende de afgelopen jaren om diens beleid aan de man en vrouw te brengen.
Lees verder...Jongeling en de 'andere' jaren zestig
Nationalisme bij het GPV
Wie denkt aan het Nederland van de jaren zestig denkt algauw aan de provobeweging met zijn antirookmagiërs, het witte fietsenplan, de seksuele revolutie, de bezetting van het Maagdenhuis, de Nacht van Schmelzer die de val van het kabinet-Cals inluidde en de oprichting van D'66 en Nieuw Links. De jaren zestig zijn de geschiedenis ingegaan als de tijd waarin hoogopgeleide jongeren in opstand kwamen tegen traditionele instituties als gezin, kerk, monarchie, politieke partij en universiteit, en hun ideeën op provocerende wijze onder de aandacht probeerden te brengen.
Lees verder...Tegen de revolutie het Evangelie
Visie van de SGP op christelijke politiek
Is confessionele politiek nog wel van deze tijd? Deze vraag raakt het bestaansrecht van de SGP. De partij is in 1918 namelijk opgericht om, zoals in artikel 2 van het Beginselprogram is vastgelegd, 'de beginselen van Gods Woord op Staatkundig terrein tot meerdere erkenning te brengen'. We leven in een seculiere samenleving waar nauwelijks of geen draagvlak is voor standpunten die gebaseerd zijn op het christelijk geloof. Argumenten die aan de Bijbel zijn ontleend leggen geen gewicht in de schaal. De ontkerstening heeft ertoe geleid dat voor velen geloof niet meer is dan een privéaangelegenheid. Een beroep op bijbelse waarden en normen is daardoor op voorhand een moeilijke zaak geworden. Heeft het dan nog wel zin om christelijke politiek te bedrijven?
Lees verder...De jaren zestig in zwart-wit?
De geschiedenis van 'de jaren zestig' heeft zich de afgelopen jaren in een ruime belangstelling kunnen verheugen. Deze aandacht is deels aan de commerciële waarde van dit tijdperk toe te schrijven: De 'sixties' verkopen. Maar daarnaast is er voor die interesse ook een minder cynische verklaring. Juist in deze periode lijken veel veranderingen in gang te zijn gezet, waarvan in de huidige maatschappij nog altijd de gevolgen zichtbaar zijn. Een goed begrip van wat er in deze jaren is veranderd, is dus dringend nodig om onze eigen tijd te kunnen duiden.
Lees verder...De 'roomsen' als houthakkers en waterputters voor het RPF
Katholieken in de RPF en ChristenUnie (1975-2000)
Nergens in Nederland heeft sinds de jaren zestig de secularisatie zo hard toegeslagen als onder de rooms-katholieken. De kleine groep orthodox gelovige katholieken die overbleef, heeft geprobeerd zich politiek te verenigen, maar tot op heden zonder blijvend succes. De politieke standpunten van deze groep kwamen grotendeels overeen met die van 'klein-christelijk': het GPV, de RPF en de SGP. De ChristenUnie trekt de laatste tien jaar een groeiende groep orthodoxe katholieken aan. Sinds maart 2009 is er binnen die partij, in navolging van de Werkgroep Evangelischen, zelfs een Adviesgroep Katholieken. Is er ruimte voor katholieken bij deze door-en-door protestantse partij? Die vraag wil ik in dit artikel beantwoorden aan de hand van het ledenbeleid van de RPF vanaf haar oprichting in 1975 tot het ontstaan van de ChristenUnie in 2000.
Lees verder...Geschiedschrijving gaat soms van au
De Jongeling-biografie en de 'nieuwe' vrijgemaakte histo- rici
De journalist en historicus Herman Veenhof veegt in zijn recent verschenen biografie Zonder twijfel over de vrijgemaakt-gereformeerde voorman Pieter Jongeling (1909-1985) de vloer aan met de vrijgemaakt-gereformeerde historici. "Het beste is [Jongeling] in zijn tijd te laten staan", is zijn boodschap aan het adres van "de nieuwe historici die zich tegen hem afzetten". Een van die nieuwe historici ben ik, zo blijkt uit hoofdstuk 11. Frappant is dat Veenhof in zijn laatste hoofdstuk 'What would Jongeling do?' Jongeling probeert te plaatsen in de Gereformeerde Kerk (vrijgemaakt) van nu. Hier valt hij mijns inziens in de kuil die hij voor anderen gegraven heeft. Wat is hier aan de hand? Een verhaal over geschiedbeoefening en identiteitsbeleving.
Lees verder...Continuïteit en verandering in de confessionele politiek
Introductie
In twee recente Amerikaanse bundels wordt ingegaan op de opvattingen binnen respectievelijk het moderne rooms-katholicisme en het moderne protestantisme over recht, politiek en de menselijke natuur. De term 'modern' betreft in dit geval geen theologische kwalificatie, maar staat voor denkers uit de negentiende en de twintigste eeuw.
De hoogste tijd!
Augustinus' niet-lineaire tijdsbegrip
De globalisering heeft sinds de jaren negentig van de vorige eeuw een hoge vlucht genomen en is sindsdien een belangrijk thema geworden in politiek en wetenschap. Gezien de huidige preoccupatie met terrorisme is het begrijpelijk dat de aandacht vooral uitgaat naar de wijze waarop globalisering spanningen tussen culturen veroorzaakt. Volgens de filosoof Hans Achterhuis wordt daarbij één bron van spanningen veronachtzaamd, namelijk 'de wereldwijde strijd om zeggenschap over de eigen tijd'.
Lees verder...Jongeling als underdog
Een confessioneel politicus en de controverses rond de Joegoslaaf Edouard Calic
Op 31 maart 2009 was het precies een eeuw geleden dat Pieter Jongeling (1909-1985) werd geboren. Van 1948 tot 1974 was hij hoofdredacteur van het Gereformeerd Gezinsblad, de krant die in 1968 omgedoopt werd tot het Nederlands Dagblad. Voor het Gereformeerd Politiek Verbond (GPV) zat Jongeling in het tijdvak 1963-1977 in de Tweede Kamer. Als jeugdboekenschrijver Piet Prins en GPV-politicus werd hij een Bekende Nederlander.