RSSFriesch Dagblad 100 jaar
Recensie
Wat kun je verwachten van een jubileumboek? Is in alle redelijkheid te verwachten dat dat een kritisch verhaal wordt, waarin de jubilerende organisatie niet alleen haar verdiensten maar ook haar feilen worden getoond, of is dat vrijwel altijd een werk waarin de positieve tonen overheersen? Bij een jubileum wil je het toch meestal leuk houden. De schrijver moet zich vereerd voelen dat hij van het bedrijf of de organisatie die zoveel jaar bestaat, de opdracht voor het gedenkboek gekregen heeft.
Lees verder...Het boek Handelingen als historische bron
Hoe zag Lucas, de schrijver van het bijbelboek Handelingen der Apostelen, zichzelf als historicus? Om deze vraag te beantwoorden lees ik zijn werk tegen de achtergrond van de antieke historiografische traditie. Zo laat zich een beeld vormen van de opvattingen die hij als geschiedschrijver huldigde en zelfs van de werkwijze die hij erop nahield.
Over de schrijver, Lucas volgens de oudkerkelijke overlevering, is, buiten wat we uit zijn evangelie en het boek Handelingen kunnen afleiden, weinig bekend. Als hij inderdaad dezelfde is als de arts Lucas die Paulus in zijn brief aan de Kolossenzen (4:14) noemt, kan men hem tot de 'geletterden' rekenen. Zijn geschriften, in het bijzonder het boek Handelingen, laten zien dat hij thuis was in de Griekse, misschien ook de Latijnse literaire traditie, dat hij de kneepjes van de retorica beheerste, en dat hij zijn werk als serieuze geschiedschrijving gelezen wilde zien. Van de schrijvers die aan het Nieuwe Testament bijgedragen hebben, is Lucas de meest 'heidense'. Uit de eerste hoofdstukken van Handelingen blijkt dat hij ook in de joods-hellenistische traditie thuis is. Misschien is hij afkomstig uit de kring van de 'godvrezenden' , sympathisanten van het jodendom die zich evenwel niet lieten besnijden. Veel van de eerste niet-joodse christenen waren uit deze kring afkomstig.
‘See you later, Gladiator’
Hoogleraar Fik Meijer vindt dat 'popularisering en weten- schap elkaar helemaal niet uitsluiten'
Tegelijk met dit nummer van Transparant verschijnt zijn boek Vercingetorix. In mei komt Wagenrennen uit, de opvolger van Gladiatoren, dat binnen een jaar aan de vierde druk toe is. Menig historicus zou daar een moord voor doen. Fik Meijer hoeft zo ver niet te gaan; de Romeinen, die hij voor een breed publiek laat herleven, deden het al voor hem. ‘Dat rijk werd groot door geweld. De morele afwegingen die wij nu maken, had men toen veel minder.’
Fik Meijer, hoogleraar Oude Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam, heeft gemengde gevoelens over het woord populair-wetenschappelijk. 'Alsof dat een tegenstelling zou zijn; dat hoeft helemaal niet. De beste wetenschappelijke werken zijn vaak zeer toegankelijk geschreven. Vooral de Angelsaksische traditie op dit gebied is sterk.'
Cyrillus van Jeruzalem: ‘city promotion’ door een bisschop
Jeruzalem was aan het begin van de vierde eeuw een onbeduidende provincieplaats in het Romeinse Rijk. Zijn Joodse grootsheid had het met de verwoesting van de Joodse tempel in 70 en na de Bar Kochba opstand (132-135) definitief verloren. In 135 herstichtte keizer Hadrianus de stad als Aelia Capitolina; de naam verwijst naar één van de namen van de keizer en naar Jupiter Capitolinus, de Romeinse oppergod. Jeruzalem is duidelijk pagaan van karakter in de tweede en derde eeuw: het had culten en heiligdommen voor een verscheidenheid aan goden en godinnen: Jupiter, Aphrodite, Serapis, Dionysus, Mars, Tychè en andere. De oorspronkelijk Joodse bevolking was door Hadrianus vervanging door immigranten uit Syrië en andere nabijgelegen gebieden. Die bevolking was wat omvang betreft aanzienlijk geslonken in vergelijking met die tijdens de Joodse periode van de stad; men schat dat in de tweede en derde eeuw Aelia niet meer dan 15.000 inwoners had. Het leven in Aelia werd sociaal, religieus en economisch sterk beïnvloed door de aanwezigheid van een onderdeel van het 10de Romeinse legioen (Legio X Fretensis). Het vertrek van dit onderdeel aan het einde van de derde eeuw naar Eilat aan de Rode Zee moet een forse aderlating voor de stad zijn geweest qua bevolkingsaantal en economische welvaart.
Lees verder...Bericht onderwijswerkgroep
Stellingen en lesmethoden
Dit cursusjaar lijkt voor het voortbestaan van de Onderwijswerkgroep cruciaal te worden. In korte tijd moeten we afscheid nemen van onze voorzitter Piet Huizenga en van ons bestuurslid Pieter Verhoeve. Toenemende werkdruk maakt dat zij hun werk voor de onderwijstak van de Vereniging van Christen-Historici moeten beëindigen.
Lees verder...