Transparant 18.2
Themanummer "Jaren vijftig"
Dit nummer van Transparant heeft als thema de jaren vijftig. Deze jaren liggen alweer een halve eeuw achter ons. Een tijd van onstuimige ontwikkelingen. Ook in de jaren vijftig stond de klok niet stil en waren er allerlei veranderingen aan de gang. De laatste tijd is er meer belangstelling gekomen voor deze periode en worden herinneringen aan die tijd opgehaald. Er wordt heel verschillend over dit decennium gedacht, voor de één zijn het ouderwetse jaren geweest, waar je niet te lang bij stil moet staan, voor een ander is het pure nostalgie, maar voor een derde zijn het jaren geweest met eigen vraagstukken die het waard zijn nader te bestuderen.
Lees verder...De jaren vijftig als transformatiejaren
De jaren vijftig worden vaak betiteld als saai en ouderwets. Het volgende decennium daarentegen wordt vaak een tijd van vernieuwing en bevrijding genoemd. In dit artikel wil ik nagaan of die tegenstelling wel klopt. Zijn de jaren vijftig wel ouderwets en zonder vernieuwing? Wilde men alles bij het oude laten?
Met de jaren vijftig bedoel ik de jaren 1945-1960. De jaren direct na de Tweede Wereldoorlog neem ik hierbij mee, die vijf jaar zijn 'puinruimjaren' geweest met de eerste stappen naar herstel en wederopbouw. We willen in dit artikel eerst kort zowel de jaren zestig als de jaren vijftig schetsen en daarna onze vraagstelling beantwoorden.
Het prikkelen van nieuwe behoeften
De televisie en het parlement in de jaren vijftig
De botsing tussen materiële en geestelijke belangen is zo oud als de wereldgeschiedenis. Een illustratie daarvan is de parlementaire discussie rondom de introductie van de televisie in Nederland in de jaren vijftig van de vorige eeuw.
Lees verder...Gereformeerden waarheen?
De opkomst van de moderne theologie in de Gereformeer- de Kerken in de jaren vijftig van de 20e eeuw
In theologisch opzicht hebben de Gereformeerde Kerken de hervormde kerk links ingehaald, aldus een uitspraak van naar ik meen H. Berkhof. Hij doelde daarmee op het feit dat de vrijzinnige invloed in de hervormde kerk in de jaren zeventig van de twintigste eeuw afnam, terwijl de Gereformeerde Kerken in diezelfde tijd juist met allerlei vormen van vrijzinnigheid te maken kregen. Met Berkhof hebben vele anderen, binnen en buiten de GKN, zich over deze ontwikkeling verbaasd.
'Daar heb je ze weer'
De overkomst van overzeese rijksgenoten uit Nieuw- Guinea
De overkomst van overzeese rijksgenoten uit Nieuw-Guinea bezien in het perspectief van de algemene repatriëring uit de Oost
Lees verder...'Ik hoop op een geestelijke opwekking'
Interview met dr. M.J. Arntzen
Dr. M. J. Arntzen is ondanks zijn hoge leeftijd van 94 jaren nog zeer betrokken bij kerk en samenleving. Regelmatig verschijnt van zijn hand in het Nederlands Dagblad en het Reformatorisch Dagblad een bijdrage. In de jaren vijftig was hij actief als dominee in een aantal gemeenten en maakte hij de kerkelijke en maatschappelijke ontwikkelingen van nabij mee. Toen we hem vroegen om mee te werken aan een interview was hij daar direct enthousiast over.
Lees verder...De stem van een vroeg moderne Hugenoot
Recensie
n.a.v. Isaac Dumont de Bostaquet, Memoirs of Isaac Dumont de Bostaquet: A Gentleman of Normandy, red. D. W. Ressinger, Huguenot Society New Series 4 (Londen, 2005) xxiiii, 366 pp., £15.00.
Lees verder...'Behulpsels' op de pastoriale markt
Recensie
n.a.v. Johan de Niet, Ziekentroosters op de pastorale markt 1550-1880 (Rotterdam: Erasmus Publishing, 2006), 291 pag., €27,50.
Arie Goedhart, de auteur van het in 1764 verschenen catechisatieboekje Pit en Merg, was een bescheiden man. Hij had een kerkelijke functie maar was geen ‘gewettigt en gezonden Leraar’. Integendeel, hij noemde zichzelf slechts ‘behulpsel en medewerker’. Wat bedoelde hij precies? Goedhart was in Rotterdam aangesteld als catechiseermeester en ziekentrooster en in die hoedanigheid ondergeschikt aan de leraren, de predikanten. Ook over zijn taken was hij kort. Zijn werkzaamheden dienden tot ‘stigting en onderwysing’.
De zwarte legende
Verslag van lezing over angst voor Spaanse Inquisitie
In de reeks lezingen over het onderwerp 'Christendom in conflict' sprak de Leidse historicus dr. Raymond Fagel op 12 december in de Sweelinckzaal aan de Universiteit Utrecht over 'De angst voor de Spaanse inquisitie in het vroegmoderne Europa'. In de 'zwarte legende' over de Spaanse inquisitie werd een aantal stereotiepe en angstaanjagende aspecten van het optreden van de Inquisitie sterk aangezet en uitvergroot.
Lees verder...Vastgestelde canon is een fundament om op te bouwen
Op 3 juli jongstleden werd in de historische Ridderzaal in Den Haag de canon gepresenteerd. Frits van Oostrom, voorzitter en boegbeeld van de canon, overhandigde het definitieve canonvoorstel aan de minister van Onderwijs, Ronald Plasterk. Na een periode van zes maanden van discussie over het concept van de canon was er het moment om de balans op te maken. Minister Plasterk heeft namens het kabinet gezegd en geschreven dat de canon een wettelijke status in het onderwijs krijgt. Het kabinet streeft er naar om in overleg met het onderwijs vanaf het schooljaar 2008-2009 de canon in de kerndoelen op te nemen. Dit betekent een grote stimulans voor het onderwijs.
Lees verder...