Het nieuwste nummer

Het laatste nummer van Transparant (28.3) verscheen in september 2017. Zoals altijd een lezenswaardige editie met o.a. artikelen over de verhouding van historici ten aanzien van de actualiteit, de ambivalente ethische politiek en de geschiedenis van de Evangelische Alliantie. Lees hieronder online het redactionele artikel van hoofdredacteur Ardjan Logmans en bestel een nummer voor al die andere artikelen!

De materialen bij het artikel in de onderwijsrubriek vindt u door [hier]  en [hier] te klikken.

Charlottesville

Het gist in Amerika na de ramp in Charlottesville in augustus. Een extreemrechtse betoger reed in op een groep demonstranten die protesteerde tegen racisme. De trieste afloop: een dode en meerdere gewonden. Rechtse betogers wilden voorkomen dat een standbeeld van Robert E. Lee, een generaal die in de Amerikaanse burgeroorlog vocht voor behoud van de slavernij, het veld moest ruimen.
Prompt gingen in de dagen erna stemmen op om ook in Nederland beelden en straatnamen van ‘foute’ Nederlanders weg te halen of te veranderen. Zoals altijd wordt de Coentunnel bij Amsterdam dan aangehaald, of het beeld van de VOC-bestuurder in Hoorn. Coen behartigde in Batavia de handelsbelangen van de VOC, waarbij hij zelfs bloederige strafexpedities uitvoerde tegen de oorspronkelijke bewoners. Duizenden lieten het leven onder zijn bewind.

Moet je de beelden van Lee of Coen laten staan? Er valt wat voor te zeggen. De personen gingen namelijk niet altijd in tegen de heersende normen en waarden van de tijd waarin ze leefden – hoewel een ooggetuige na de slachtpartij in Banda opmerkte: “God weet wie recht heeft. Dit volbracht sijnde, sijn met verbaestheyt ider vertrocken naer sijn quartier, gheen behaegen hebbende in sulcken handel.” Terecht zien we overigens heden ten dage het leven van elk mens als onvervreemdbaar, ongeacht religie of huidskleur. Bovendien kan het laten staan van een standbeeld ook de pijnlijke rafelranden van de landsgeschiedenis duidelijk maken aan een groter publiek.

Sinds 2012 draagt Coens standbeeld in Hoorn daarom een plaquette die het geweld in zijn naam niet meer verhult. Anderzijds blijft een beeldhouwwerk, hoe je het ook wendt of keert, een eerbetoon – zeker als je onfrisse  sympathisanten de toegang tot zulke beelden niet zomaar kunt ontzeggen. Misschien moet zo’n kunstwerk dan toch maar verdwijnen in een museumdepot. Een dergelijk besluit zou echter een vrijbrief kunnen zijn voor het zuiveren van nog meer gevoelige herdenkingsplaatsen. Moeten ook beelden of grafstenen van vermeende koloniale vechtersbazen als Michiel de Ruyter of Tromp de prullenbak in? Zijn na de kerkklokken over twintig jaar de kerktorens aan de beurt als zichtbelemmerende verwijzingen naar een ‘achterhaalde’ godsdienst?

Gelukkig kan het ‘herhalen’ van de geschiedenis, ook door ons blad, de angel uit veel van dit soort conflictstof halen en ons behoeden voor de angst van het hellende vlak. Men zegt vaak dat de historicus als taak heeft het verleden recht te doen. Dat is ook om te draaien. Wie van geschiedenis houdt, probeert eveneens het heden recht te doen. Omdat het heden te waardevol is om over te laten aan ongenuanceerde roeptoeters rond een standbeeld.


Bestel dit nummer!

Uw voor- en achternaam (verplicht)

Straat + huisnummer (verplicht)

Postcode (verplicht)

Woonplaats (verplicht)

Uw email (verplicht)

Uw telefoonnummer (verplicht)

Vul de jaargang en het nummer in van het tijdschrift Transparant dat u wilt ontvangen (bijvoorbeeld 26.4 of 27.1).

Ik wil graag dit nummer van Transparant bestellen tegen een geringe vergoeding. Stuur me per e-mail een bevestiging met betalingsinstructies. Vervolgens krijg ik het nummer toegestuurd.

Voer de gegevens hieronder in, zodat we spam kunnen uitschakelen.
captcha