Transparant 21.4

Afscheidsnummer Ton van der Schans

Onnekink, D.

Het nieuwste nummer van Transparant is volledig gewijd aan het afscheid van hoofdredacteur Ton van der Schans. Prominente VCH'ers en voormalige Transparant-redactieleden reflecteren op de twintig jaar dat Van der Schans zich vol overgave inzette voor de Vereniging van Christen-Historici. Hier kunt u alvast het redactioneel lezen van onze nieuwe hoofdredacteur, David Onnekink.

Eind augustus werd in Amsterdam het wereldcongres voor historici (ICHS) georganiseerd, waar met name ook gesproken werd over identiteit in het spanningsveld tussen 'global history' en 'local history'. Een Afrikaans historicus, Ibrahimi Thioub (hoogleraar aan een universiteit in Senegal), meende: "Als historici delen we natuurlijk allemaal een discipline. Maar de rivier neemt de kleur aan van de stenen waarover zij stroomt. Een Senegalees ziet de wereld nu eenmaal anders dan een Zweed of een Nepalees. Je kunt je nooit helemaal losmaken van je eigen perspectief." (De Volkskrant, 28 augustus 2010). Die metafoor sprak me aan.

Ook (of juist!) voor christenhistorici neemt ons historisch werk de kleur aan van onze ondergrond, de bijbels waarheid, waaruit we inspiratie putten en waaraan we onze identiteit ontlenen. Geen methodisch atheïsme dus, maar, zoals professor Van Deursen ook in dit nummer schrijft, in de volkomen bewustheid van Gods bestaan en werkzaamheid in deze wereld. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat wij als historici een methode kunnen ontwikkelen om 'christelijke geschiedschrijving te betrachten. Zoals Herbert Butterfield ooit schreef: "Zelfs op persoonlijk niveau kunnen we vast geloven dat God ons leven leidt, maar kunnen we zelden scherp krijgen op welke momenten en hoe dat gebeurt."

Met andere woorden: als we Gods leiding in ons eigen leven al niet duidelijk kunnen onderscheiden, op welke wijze zouden we die dan kunnen zien op nationaal of internationaal in een ander tijdperk? Het bewustzijn van Gods aanwezigheid is dus niet te vangen in een wetenschappelijke methode. Transparant wil daarom, zoals Roel Kuiper in dit nummer ook schrijft, vooral een podium bieden, waarop historici elk op hun eigen wijze de kleur van hun geloof willen laten doorschijnen in hun werk

In het nummer dat u nu in handen heeft, worden deze thema's besproken naar aanleiding van het scheiden van onze hoofdredacteur Ton van der Schans. Het zijn bij uitstek thema's die hem aan het hart liggen, en die tevens het hart vormen van de vragen die christenhistorici interesseren. Het zou teveel zijn te zeggen dat wij allen uit de toga van Ton voortkomen, maar het is zeker zo dat wij als redactieleden de afgelopen jaren Tons inspirerende leiding hebben gevolgd. Wij waren, zo zei hij altijd, zijn 'muzen'.

Het is mijn voorrecht de werkzaamheden van een dynamisch team, bestaande uit Betsy Biemond, Leon van Damme, Enne Koops, Liesbeth Schimmel, Janneke Vos, Geert Schipaanboord en Arjan Nobel te coördineren om zo de kleur van de stenen te laten weerspiegelen.

Transparant

Jaargang 21 (2010) No 4 - afscheidsnummer Ton van der Schans