Transparant 14.4

Themanummer over de Industriële Revolutie

De Industriële Revolutie en de VCH vormen op het eerste gezicht misschien niet het meest voor de hand liggende paar. Deze veronderstelling wordt behoorlijk genuanceerd wanneer u de artikelen in dit themanummer van Transparant leest.

Redactioneel

De keus voor het onderwerp wordt mede verklaard vanwege het feit dat Transparant tot nu toe jaarlijks in één nummer expliciet aandacht besteed aan het examenonderwerp voor geschiedenis in het voorgezet onderwijs. Dit jaar is dat de in- dustriële samenleving in Nederland.

Het openingsartikel van Rolf van der Woude behandelt de begripsgeschiedenis van wat de historicus Arnold Toynbee voor het eerst de Industriële Revolutie noemde. Zijn historiografisch overzicht van het concept Industriële Revolutie brengt ons tot de kernvraag: waarover hebben we het als we spreken over de Industriële Revolutie?
Het artikel van Peter Heslam, een Engels historicus, past voluit in de Transparant-traditie: de bezinning op de geschiedenis, op basis van haar grondslag, te bevorderen en aan te moedigen. Immers, zijn beschouwingen over wat hij noemt een duurzaam kapitalisme, draagt een alternatief aan voor het huidige consumentisme.
Hierover valt ook meer te lezen in het dubbelinterview met de economen Bob Goudzwaard en Jan Luiten van Zanden. Dit interview scharniert rond de morele opvattingen van Goudzwaard versus de aangedragen historische feiten van Van Zanden. Of Goudzwaard naast een 'profeet' ook een wetenschapper is, kunt u zelfconcluderen als u het interview leest.
Nigel Little gaat in zijn bijdrage in op de invloed van het methodisme van john Wesley op de arbeidersklasse in Engeland. Volgens sommigen was dat methodisme zelfs de oorzaak voor de afwezigheid van een revolutie in het laat achttiende-eeuwse Engeland.
De directeur van de Edmund Burke Stichting, Bart Jan Spruyt, schrijft een prikkelende en uitdagende bijdrage in de discussierubriek over de vraag 'hoe christenen tegen de rol van de overheid in een geïndustrialiseerde samenleving zouden moeten aankijken'.
Redactielid van Transparant Anton van Renssen schrijft onder de niet minder uitdagende kop 'Hulde aan verzuilde geschiedschrijving' een recensieartikel over een aantal recente publicaties met betrekking tot de geschiedschrijving van de christelijk-sociale beweging.

Michiel van Groesen schrijft een soortgelijk artikel over een aantal publicaties die verband houden met wat hij noemt de voortdurende bloei van de koloniale literatuur. Dat de kolonies alles te maken hebben met het onderwerp, de industriële samenleving in Nederland, is evident. De bijdragen van de onderwijswerkgroep complementeren met de vaste rubrieken Vitrine en Favorieten dit nummer van Transparant.

Transparant

Jaargang 14 (2003) No 4 - themanummer Industriële Revolutie

Trefwoorden: Engeland, Industriële Revolutie, Onderwijs.