Calvinistische Tupi's?

Indianen en de Nederlandse gereformeerde zending in Noord-Oost-Brazilië, 1625-1654

Meeuwese, M.

Dit artikel behandelt enkele motieven van de Tupi-sprekende Braziliaanse Indianen om zich te associeren met de gereformeerde religie gedurende de periode van de Nederlandse bezetting van Noord-Oost-Brazilië door de West-Indische Compagnie (WIC) van 1625 tot en met 1654.

De Tupi’s voelden zich aangetrokken tot de gere- formeerde religie, omdat ze het christelijke geloof van de Nederlandse kolonisatoren verwelkomden als een waardevolle bovennatuurlijke kracht die het leven in de harde koloniale samenleving draaglijker kon maken. Voor veel Tupi’s was bekering tot het gereformeerde geloof ook een logische consequentie van het diplomatieke verbond dat ze hadden gemaakt met de WIC in de strijd tegen de Portugezen.

Ten slotte toonden de Tupi’s ook interesse in het Nederlandse calvinisme, omdat de predikanten en schoolmeesters religieus onder- wijs gaven in talen die de Tupi’s zelf spraken. Tegelijk met hun interesse in de gereformeerde religie bleven de Tupi’s hun traditionele spiritualiteit, alsook eerder geadopteerde katholieke rituelen van Portugese jezuïeten echter gewoon voortzetten.

Dr. Mark Meeuwese is docent bij de vakgroep geschiedenis van de University of Winnipeg in Winnipeg, Canada. Zijn recente onderzoek en publicaties hebben betrekking op de relaties tussen Nederlanders en Indianen in Noord-Amerika en Brazilië gedurende de zeventiende eeuw.

Jaargang 17 (2006) No 2 - themanummer religie en de Nieuwe Wereld

Trefwoorden: Zending, WIC, Brazilië.