RSSRedactioneel
Op 5 januari 2008 hebt u de eerste uitzending van een nieuw radioprogramma kunnen horen. Onder de naam Nieuw Protestants Peil is dit programma wekelijks op zaterdagmiddag te beluisteren. Het wil geschiedkundig onderzoek toegankelijk maken en daarnaast aandacht besteden aan de protestantse cultuur.
Lees verder...Ligt in het verleden nog het heden?
Een kleine cultuurgeschiedenis
De vraag of de geschiedenis nut heeft, is van alle tijden. In onze tijd is het meest gegeven antwoord op deze vraag dat geschiedenis tot verheldering van ons bestaan leidt. Door het verleden te kennen, krijgen we ook meer zicht op en kennis van onze eigen tijd en wereld. Dit is een zinnige redenering waarover nog veel meer te zeggen valt. Omdat dit al talloos vele malen gebeurd is, doen we het hier deze keer niet opnieuw.
Lees verder...Ook eigentijdse ideologiekritiek krijgt Kuyper niet stuk
N.a.v. de biografie van Jeroen Koch over Abraham Kuyper
Dr. George Puchinger deed in 1987 een welhaast profetische uitspraak, toen hij schreef: 'Sommigen zullen het schrijven van een biografie van Abraham Kuyper - van welke opzet dan ook – zelfs een vragen om moeilijkheden achten'.
Lees verder..."Zonder koeienverhalen zal het niet gaan"
Over inspiratiebronnen in de literatuur bij de beeldvorming van het verleden
Zes jaar geleden gebeurde er tijdens een van mijn lessen iets, wat ik voorlopig als hét dieptepunt van mijn onderwijsloopbaan beschouw. In een uiteenzetting over het geestelijke klimaat van de 19e eeuw voor tweedejaarsstudenten, nodig voor de context voor het werk en de betekenis van Bilderdijk, gebruikte ik het begrip "de Verlichting". Op dat moment zag ik een van de studenten naar de tl-balken aan het plafond in het klaslokaal kijken. In een moment van lichte ontsteltenis wist ik even niet wat ik doen moest. Ik herstelde me echter snel, en vervolgde, door aan de studenten te vragen, of ze de oorsprong, inhoud, betekenis en invloed van deze stroming konden uitleggen.
Lees verder...Vastgestelde canon is een fundament om op te bouwen
Op 3 juli jongstleden werd in de historische Ridderzaal in Den Haag de canon gepresenteerd. Frits van Oostrom, voorzitter en boegbeeld van de canon, overhandigde het definitieve canonvoorstel aan de minister van Onderwijs, Ronald Plasterk. Na een periode van zes maanden van discussie over het concept van de canon was er het moment om de balans op te maken. Minister Plasterk heeft namens het kabinet gezegd en geschreven dat de canon een wettelijke status in het onderwijs krijgt. Het kabinet streeft er naar om in overleg met het onderwijs vanaf het schooljaar 2008-2009 de canon in de kerndoelen op te nemen. Dit betekent een grote stimulans voor het onderwijs.
Lees verder...Interessante case-studie over de Nadere Reformatie
Recensie
n.a.v. P. Verhoeve, Ik ben de Wijnstok en gij de ranken. Een zoektocht naar de nadere reformatie in Wijngaarden tussen 1690 en 1712 (Blassekijn: Bleskensgraaf z.j.) 128 blz., €18,50.
Waren Calvijn en het calvinisme in Nederland?
Historiografie over Calvijn
Dit artikel gaat over de vraag die als titel boven deze bijdrage staat. De vraag is simpel te beantwoorden. Calvijn is nooit in Nederland geweest. Onder Nederland verstaan we in dit artikel de Nederlanden tijdens de levensperiode van Calvijn van 1509-1564, zowel de zuidelijke als de noordelijke. Ze worden ook wel de zeventien gewesten of - Nederlanden genoemd. In deze tijd had Karel V (1500-1558) namelijk zeventien titels over evenzovele gebieden of steden verzameld.
Lees verder...Tussen Delft en Genève
Een onderzoek naar ontwikkelingen op het CSFR-dispuut Johannes Calvijn in de periode 1950 tot 2000
Veel (oud)studenten associëren Delft niet zozeer met Willem van Oranje, maar niet mannen en techniek. Wie zal ze dat kwalijk nemen? De leden van Johannes Calvijn, het Delftse CSFR-dispuut, studeren natuurkunde, mechanica en civiele techniek. Dat is nu eenmaal andere koek dan geschiedenis. Johannes Calvijn heeft een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis van de CSFR. In dit artikel staat deze geschiedenis centraal. Het artikel doet verslag van een onderzoek naar de continuïteit en verandering van de afgelopen vijftig jaar, in het leven en denken van de (oud-)leden het dispuut Johannes Calvijn in relatie tot kerkelijke en maatschappelijke ontwikkelingen.
Lees verder...Na twintig jaar afscheid van Transparant
Historici weten als geen ander dat elke gebeurtenis een begin en een einde heeft. Dat geldt ook voor mijn (hoofdredacteurschap van Transparant. Na twintig jaar stop ik als (hoofd) redacteur van het tijdschrift van onze Vereniging van Christenhistorici. Ik kijk terug op een prachtige tijd. Vanaf de oprichting ben ik betrokken geweest bij de activiteiten van de VCH. In 1990 verscheen het eerste nummer van Transparant. Niet over Groen of Kuyper, maar over vrouwengeschiedenis!
Lees verder...Lessen uit het verleden?
De geschiedenis in de discussie over Samen op Weg
De beoefenaars van het historisch bedrijf mogen zich momenteel in een grote publieke belangstelling verheugen. Het is nog niet zo lang geleden dat – om een paar voorbeelden te noemen – de Japanse keizer, de paus en onze eigen Wim Kok zich al dan niet namens hun volk(sdeel) excuseerden voor begane wandaden.
Lees verder...De positie van de Goudse predikanten tijdens en na de politieke ontwikkelingen van 1787 en 1795
Patriottentijd in Gouda
Lange tijd is de achttiende eeuw in zijn geheel door de meeste historici stiefmoederlijk behandeld. Vooral over het laatste kwart van deze eeuw is echter de laatste tientallen jaren veel gepubliceerd. We denken dan met name aan de patriottentijd, het hiermee samenhangende Verlichtingsdenken en de politieke reactie die door deze ontwikkelingen opgeroepen werd.
Lees verder...Welk oordeel over Colijn?
Recensieartikel
Zou premier Kok het boek van H. Langeveld over Colijn al gelezen hebben? In april 1998 verscheen bij uitgeverij Balans het eerste deel van een biografie over deze bekendste en meest invloedrijke Nederlandse politicus uit het Interbellum. Dit leven van krachtig handelen. Hendrikus Colijn 1869-1933, zoals de titel van het boek van de Amsterdamse historicus Herman Langeveld luidt, zorgde voor een ware mediahype. De grote aandacht in de pers voor Colijn, wiens persoon grotendeels is weggezakt uit het collectieve geheugen, is opmerkelijk.
Eigenzinnige visie op de Nederlandse kerkgeschiedenis
Recensieartikel
n.a.v. Peter van Rooden, Religieuze regimes. Over godsdienst en maatschappij in Nederland, 1570-1990 (Amsterdam: Bert Bakker, 1996) 250 blz., prijs fl. 39,90.
Het leven van J.T. Doornenbal
Recensie
n.a.v. Jeannette Donkersteeg, Die heimwee hebben komen Thuis; het leven van ds. J. T. Doornenbal (Utrecht: De Banier; 1996) 243 blz., prijs fl. 39,50.
Lees verder...De korenaren van G. Puchinger
Ofwel: de onstuitbare drang van een gereformeerde kroniekschrijver
Op vrijdag 3 april 1996 vierde het gereformeerde volksdeel aan de Vrije Universiteit "het oogstfeest" van dr. G. Puchinger. Een grote schare was in Amsterdam bijeengekomen om het dubbele jubileum van deze biografische onmivoor te vieren. Op 1 april (!) was George Puchinger 75 jaar geworden, en op dezelfde dag bestond 'zijn' Historisch Documentatiecentrum voor het Nederlands protestantisme 25 jaar.
Lees verder...Hommage aan A.Th. van Deursen
Op 5 november 2010 werd de bundel De geest is meer dan het lichaam in Gouda gepresenteerd. In de aanwezigheid van zijn vrouw, kinderen, vrienden en bekenden, ontving professor A.Th. van Deursen de door hemzelf geschreven bundel met opstellen over geschiedenis en cultuur. Als feestredenaars traden deze middag op de hoogleraren Fred van Lieburg en Gerrit Schutte.
Lees verder...