Transparant 24.3 (2013) is verschenen

Transparant 24.3 (2013) is verschenen. Artikelen in dit nummer:

Transparant 24.3 (2013) vp

Redactioneel

David Onnekink

‘Vertrouw je de Bijbel?’, vroeg een apologeet aan een student na een college. ‘Nee’, zei de student. ‘Waarom niet?’, werd hem gevraagd. Hij antwoordde slechts: ‘Hosea 13:16’ (14:1 NBV). De passage bevat een gruwelijk citaat waarin God een oordeel uitspreekt over Samaria, waarin zowel vrouwen als kinderen de dood zullen moeten vinden. De anekdote is aangehaald in de meest recente zomereditie van Christianity Today die enkele artikelen aan het onderwerp van christelijk geloof en oorlog wijdt. Voor christenen is het een van de lastigste hete hangijzers, een onderwerp dat we liever beschaamd negeren.
Lees meer.

Kort nieuws

Lees meer.

De kogel door de kerk? Het Nederlandse christendom tijdens de oorlogsjaren 1914-1918

Enne Koops

Volgend jaar vinden in heel Europa herdenkingen plaats rond het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog, dan honderd jaar geleden. Nederland was tijdens deze oorlog politiek-militair neutraal. Toch vinden ook hier te lande allerlei activiteiten plaats, die gecoördineerd worden door de “Stichting 100 jaar Nederland en de Eerste Wereldoorlog”. Deze Stichting inventariseert wetenschappelijke publicaties en activiteiten die de relatie Nederland en de Eerste Wereldoorlog aangaan.1 Het Nederlandse christendom in de jaren 1914-1918 is een van die onderwerpen.
Lees meer.

Column: De ansichtkaart uit Noyon

George Harinck

Religie en de Eerste Wereldoorlog had ik nooit met elkaar verbonden. Ik was in Parijs geweest, had het immense paleis van Versailles bezocht en de Spiegelzaal een paar keer doorwandeld – hier had de Amerikaanse president Woodrow Wilson in 1919 getracht een betere wereldorde te verwezenlijken. Ik had door de raampjes van de treinwagon gekeken in het bos van Compiègne, waar op 11 november 1918 de wapenstilstand getekend werd. Ik was in het eens kapot geschoten Ieper, waar in de Menenpoort elke avond de Last Post wordt geblazen.
Lees meer.

‘The Religion of Healthy-Mindedness’ Churchill en het christelijke Europa, 1914-1918

G.J. van Klinken

In 1913 werd de liberale politicus Winston Churchill (1874-1965) door de Britse premier Herbert Asquith (1852-1928) uitgenodigd op diens zomerverblijf in Schotland, met uitzicht op de zee. Hier kreeg Churchill het aanbod om First Lord of the Admiralty te worden, minister van Marine. Hij accepteerde gretig. Churchill besefte zijn verantwoordelijkheid terdege: leidinggeven aan de grootste maritieme macht ter wereld, in een onrustig tijdperk. Later die avond sloeg hij de King James op.
Lees meer.

Een religieuze buitenkans, de Britse, Duitse en Franse kerken en de Eerste Wereldoorlog

Hanneke Takken

De Eerste Wereldoorlog was meer dan alleen een militair en politiek conflict. Het was een oorlog tussen beschavingen, een conflict tussen culturen waarin deelnemers geloofden grote waarden te verdedigen. Terwijl de generaals zich bogen over militaire strategieën, formuleerden de Franse, Duitse en Britse kerken hun eigen spirituele oorlogsdoelen. Want nadat ze in de marge van de samenleving waren geraakt, leek de oorlog het tij even te keren. Op de langere duur bleek de oorlog het volk niet te leren bidden. Vooral Britse en Duitse geestelijken moesten concluderen: de oorlog was toch vooral een leerschool voor de kerk.
Lees meer.

Afscheidsrede Beatrice de Graaf: de functies van de VCH

Beatrice de Graaf

De Vereniging van Christen Historici en Transparant hebben altijd een kleine maar fijne rol in mijn leven gespeeld. Als scholier zag ik al dat mijn vader in het toen nog gestencilde blaadje las en daar druk aantekeningen in maakte. Toen ik ging studeren, bladerde ik er zelf ook weleens doorheen. Halverwege mijn studietijd werd ik door de eerste voorzitter en medeoprichter Roel Kuiper actief bij de vereniging betrokken.
Lees meer.

De VCH: een vitaal netwerk

Arjan Nobel

Oude nummers van Transparant leveren altijd verrassende inzichten op. Dat bleek maar weer toen ik het eerste nummer van jaargang 5 (1994) doorbladerde. Hierin een artikel van A.Th. van Deursen met als titel: Reacties op het VCH-program. In het stuk reflecteerde de VU-hoogleraar op het in 1993 door de VCH opgestelde Program van Uitgangspunten. Uiteraard in de voor hem kenmerkende stijl, waarbij hij al direct zijn aarzelingen liet blijken: “ […] de historicus die zich sterk afhankelijk weet van wat zijn bronnen hem gaan vertellen, blijft altijd wat terughoudend bij het formuleren van zijn uitgangspunten en doelstellingen.”
Lees meer.

Oorlogsherdenkingen WO I op het web

Gerard Raven

Over Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog weet de gemiddelde Nederlander doorgaans weinig te vertellen. Ons land bleef neutraal tijdens deze oorlog. Maar dat betekent niet dat men er niets van merkte. Er volgde mobilisatie van 200.000 jongemannen, er kwam een systeem van voedseldistributie en er was sprake van groeiende cultuurkritiek, ook in de kerken.
Lees meer.

Recensies

Lees meer.